Browsing Category

زبان‌گرد

داستان تکراری و ملال‌انگیز سره‌گرایی در فارسی
زبان‌شناسی زبان‌گرد

قصه‌ی تکراری پاک‌سازی فارسی از عربی

همان‌طور که احترازی از استعمال لغات یونانیِ داخل در فارسی در زبان خود نداریم (مانند پیاله و دیهیم و سپهر و الماس و درم و دینار و فنجان و لگن و قپان و کالبد و لنگر و پسته و...)، لازم هم نیست که دشمنی…

۲۷ شهریور ۱۳۹۶
نیشگون یا نشگون به صد گویش ایرانی
زبان‌شناسی زبان‌گرد

نیشگون یا نشگون‌های ایرانی!

داستان از این‌جا شروع شد که یکی دو روز پیش کسی در توئیتر نوشت: «با دختردایی کرمونی دعوا کردم و نیشگونش گرفتم. رفت به مامانش گفت: من رو مالون گرفته. داد می‌زدم دروغگو، من فقط پنجِرو گرفتم.» پس از‌ آن، دیگران هم شروع کردند…

۴ شهریور ۱۳۹۶
جدایی مرزها تا جدایی زبان‌ها
زبان‌شناسی زبان‌گرد

جنگ و صلح واژگان

حبیب حسینی‌فرد: از سال ۱۹۸۹ دو گروه از زبان‌شناسان کره‌ی شمالی و کره‌ی جنوبی دست‌اندرکار تهیه‌ی یک فرهنگ واژگان زبان کره‌ای هستند. کار به دو دلیل تا کنون به پایان نرسیده، به‌رغم آن‌که ۳۰۰هزار واژه جمع‌آوری شده است. یک دلیل، تنش‌های سیاسی گاه و…

۱۹ مرداد ۱۳۹۶
گرگ باران دیده
زبان‌گرد نگارش و ویرایش

گرگ باران‌دیده یا بالان‌دیده یا پالان‌دیده؟

رضا شکراللهی: شاید شما هم در گشت‌وگذار اینترنتی و مجازی رسیده باشید به مطلبی با این موضوع که اصلِ گرگ باران‌دیده گرگ پالان‌دیده یا بالان‌دیده بوده و بالان هم یعنی دام و تله و الخ. درست است که برخی فرهنگ‌نویسان این را نوشته‌اند، اما…

۱ مرداد ۱۳۹۶
خب و خوب
زبان‌گرد نگارش و ویرایش

خوب یا خب؟

خب را اگر به‌صورت خوب بنویسیم، تقریباً می‌شود حکایتِ «سیحان» نوشتنِ «سیحون» از روی ادبِ زیادی، که طرف نوشته بود: “به گالری سیحان رفته بودم.” در نوشتار رسمی، فعلاً همین که «خب» را (در نوشتار رسمی) «خا» یا «خاع» ننویسیم به‌نظرم کافی است. امروزه، شبه‌جمله و…

۳۰ تیر ۱۳۹۶
قدر لغت‌های خوب بیگانه در زبان بومی
زبان‌گرد نگارش و ویرایش

در حکایت و شکایت زبان فارسی!

قدر لغت‌های «خوب» بیگانه در زبان «سالم» بومی سلام بر همۀ فارسی‌زبان‌ها و فارسی‌دان‌های سراسر دنیا. صحبت از زبان فارسی است، زبانی که قدر ِ (۱) لغت‌های عربیِ فارسی شدۀ (۲) آن، مثل بسیار چیزهای مهمّ دیگر، برایِ … نمی‌گویم: اکثریتِ مردم ایران… بلکه…

۱۸ تیر ۱۳۹۶
درست و نادرست در رسم‌الخط
زبان‌گرد نگارش و ویرایش

درست و نادرست در رسم‌الخط

هومن عباسپور: بارها نوویراستاران دربارۀ رسم‌الخط کلمات از ما می‌پرسند که مثلاً «کتابخانه» درست است یا «کتاب‌خانه»؟ موضوعِ این یادداشت همین کلمۀ «درست» است که نابجا به‌کار می‌رود. باید بدانیم که «درست» دربرابر «نادرست» قرار می‌گیرد. در رسم‌الخط، فقط زمانی می‌توانیم بگوییم فلان صورتِ…

۱۷ تیر ۱۳۹۶
اصول یادداشت‌نویسی
زبان‌گرد نگارش و ویرایش

چهارده نکته درباره‌ی یادداشت‌نویسی

رضا بابایی  ۱ـ وظیفه‌ای که پاراگراف در مقاله و کتاب دارد، در یادداشت بر عهدۀ جمله است؛ یعنی هر جمله‌ای دریادداشت، باید آن را یک قدم به جلو ببرد یا زمینه را برای پیشروی آماده کند. ۲ـ نویسندگان حرفه‌ای، به‌ویژه یادداشت‌نویسان، از همۀ وقت…

۱۱ تیر ۱۳۹۶
اسلش کج‌خط مورب در فارسی
زبان‌گرد نگارش و ویرایش

کجکی، کج‌خط مال مردم است!

سایه اقتصادی‌نیا: اخیراً خط مورب یا کج‌خط (/) در نوشته‌های فارسی زیاد به چشم می‌خورد. این علامت سجاوندی در نوشته‌های فارسی تاکنون، اغلب، دو کاربرد داشت: جدا کردن روز و ماه و سال در نوشتن تاریخ و جدا کردن دو مصراع یک بیت، آن…

۲۱ خرداد ۱۳۹۶
Back to Top