Browsing Category

نگارش و ویرایش

هر غلطی غلط مصظلح نیست، مثل اصطحکاک به جای اصطکاک.
زبان‌گرد نگارش و ویرایش

هر غلطی غلط مصطلح نیست

روا نیست هر وقت کسی غلطِ ما را در گفتار یا نوشتارمان می‌گیرد، بلافاصله بگوییم غلط مصطلح است. غلط مصطلح (یا غلط مشهور یا غلط عام*)، با همه‌ی غلط بودنش، آن‌قدرها هم بی‌حساب و کتاب نیست. مثلاً اگر من به جای «اصطکاک» بگویم یا…

۶ دی ۱۳۹۶
مزخرفات فارسی رضا شکراللهی
خبر و گزارش نگارش و ویرایش کتاب‌گرد

مزخرفات فارسی من منتشر شد

آن‌چه در این کتاب می‌خوانید گزیده‌ای است از یادداشت‌هایی که طی چندین سال در برخی روزنامه‌ها و رسانه‌ها منتشر شده است. یادداشت‌هایی کوتاه که جنبه‌ی آموزش عمومی دارند و در آن‌ها کوشیده‌ام، بدون وارد شدن به مباحث تخصصی، برخی ظرائف زبان فارسی روزمرّه را…

۲۳ آذر ۱۳۹۶
متن فرم اشتراک مجله سخن
زبان‌گرد نگارش و ویرایش

ساده نوشتن چه مشکل!

در متن‌های اداری و رسانه‌ایِ روزانه تا دست‌به‌قلم یا دست‌به‌کیبورد می‌شویم، انگار یکهو سنگ توی دهان‌مان می‌گذارند که زبان گفتارمان را فراموش می‌کنیم و شروع می‌کنیم به پیچیده کردن جمله‌ها و به‌کارگیری هرچه بیشتر واژه‌های اضافه، و در یک کلام: بدنویسی…

۲۲ آذر ۱۳۹۶
جایزه ادبی نایل
زبان‌گرد نگارش و ویرایش

از جایزۀ ادبی موهوم نایل چه می‌دانید؟

همانا این جایزه از مدت‌ها پیش در پیشگفتار کتابی به نام «عشق بی‌پیرایه» و در جملۀ «به دریافت جایزه نایل آمده است» وجود داشت، اما هنوز کشف نشده بود تا این‌که یکی از نوابغ گرامی با ذکاوت و تیزبینی آن را از لابه‌لای سطور…

۹ آذر ۱۳۹۶
تخم لق را چه می‌کنند؟
زبان‌گرد نگارش و ویرایش

تخم لق را چه می‌کنند؟

ه لطف وحید حقانیان، نماینده‌ی آیت‌الله خامنه‌ای، هشتگ تخم_لق در شبکه‌های مجازی داغ شده است. گفته: «خدا لعنت کند معاون اول رئیس جمهور آقای جهانگیری را که اولین تخم لق سیاسی را ایشان گذاشت.» تا یادم می‌آید، همیشه شنیده بودم که تخم لق را…

۲۸ آبان ۱۳۹۶
یک عدد ویرگول چندهزار میلیارد تومانی
زبان‌گرد نگارش و ویرایش

یک عدد ویرگول صدهزار میلیارد تومانی!

گذشت آن زمانی که در اهمیت ویرگول از عبارت «بخشش لازم نیست اعدامش کنید» استفاده می‌کردیم. امروزه واژه‌ی ویرگول را هم برای برند تجاری استفاده می‌کنند، هم برای نام کافه، هم علامتش را ملت روی دست و بال‌شان خال می‌کوبند. اگر استفاده از ویرگول…

۴ آبان ۱۳۹۶
گرگ باران دیده
زبان‌گرد نگارش و ویرایش

گرگ باران‌دیده یا بالان‌دیده یا پالان‌دیده؟

رضا شکراللهی: شاید شما هم در گشت‌وگذار اینترنتی و مجازی رسیده باشید به مطلبی با این موضوع که اصلِ گرگ باران‌دیده گرگ پالان‌دیده یا بالان‌دیده بوده و بالان هم یعنی دام و تله و الخ. درست است که برخی فرهنگ‌نویسان این را نوشته‌اند، اما…

۱ مرداد ۱۳۹۶
خب و خوب
زبان‌گرد نگارش و ویرایش

خوب یا خب؟

خب را اگر به‌صورت خوب بنویسیم، تقریباً می‌شود حکایتِ «سیحان» نوشتنِ «سیحون» از روی ادبِ زیادی، که طرف نوشته بود: “به گالری سیحان رفته بودم.” در نوشتار رسمی، فعلاً همین که «خب» را (در نوشتار رسمی) «خا» یا «خاع» ننویسیم به‌نظرم کافی است. امروزه، شبه‌جمله و…

۳۰ تیر ۱۳۹۶
قدر لغت‌های خوب بیگانه در زبان بومی
زبان‌گرد نگارش و ویرایش

در حکایت و شکایت زبان فارسی!

قدر لغت‌های «خوب» بیگانه در زبان «سالم» بومی سلام بر همۀ فارسی‌زبان‌ها و فارسی‌دان‌های سراسر دنیا. صحبت از زبان فارسی است، زبانی که قدر ِ (۱) لغت‌های عربیِ فارسی شدۀ (۲) آن، مثل بسیار چیزهای مهمّ دیگر، برایِ … نمی‌گویم: اکثریتِ مردم ایران… بلکه…

۱۸ تیر ۱۳۹۶
درست و نادرست در رسم‌الخط
زبان‌گرد نگارش و ویرایش

درست و نادرست در رسم‌الخط

هومن عباسپور: بارها نوویراستاران دربارۀ رسم‌الخط کلمات از ما می‌پرسند که مثلاً «کتابخانه» درست است یا «کتاب‌خانه»؟ موضوعِ این یادداشت همین کلمۀ «درست» است که نابجا به‌کار می‌رود. باید بدانیم که «درست» دربرابر «نادرست» قرار می‌گیرد. در رسم‌الخط، فقط زمانی می‌توانیم بگوییم فلان صورتِ…

۱۷ تیر ۱۳۹۶
Back to Top