گزارشِ دست‌اولِ رمانِ عیار ناتمام از تاریخِ تلخِ معاصر

آرمان ریاحی: به‌عنوان یک «ادبیات‌دوست» فکر می‌کنم یک خواننده‌ی جدی داستان‌هایی را می‌پسندد که تکه‌هایی از خودش را در آن ببیند، و به‌عنوان یک «دوستدار تاریخ» عقیده دارم سرگذشت پرهیاهوی ایرانیان در زمان معاصر چیزی جز همان تکه‌های پراکنده‌ی وجود ما نیست که جز به جادوی ادبیات پیوند نمی‌خورند. ادبیات جدی به حافظه‌ی جامعه سر و شکلی می‌دهد که آن را در برابر تفسیرهای جانبدارانه‌ی تاریخ‌نویسان جریان‌های سیاسی مایه‌کوبی می‌کند. این است که عمیقاً بر این باورم در تاریخ ادبیات … ادامه

تهمینه میلانی علیه تهمینه میلانی

صدور حکم ۳۵ ضربه شلاق تعلیقی برای مهیار بهرام اصل، دانشجوی نقاشی، به جرم «توهین» به تهمینه میلانی واکنش‌های بسیاری را در جامعه هنری ایران برانگیخته است؛ تعجب گاه توأم با عصبانیت نسبت به اقدام دادگاهی که این حکم را صادر کرده و نیز به نفس شکایت تهمینه میلانی از این دانشجو که در شهریور سال ۹۷، در اعتراض به برگزاری نمایشگاه نقاشی‌های میلانی، در گالری «ایوان» با او به بحث و جدل ایستاد. مهیار بهرام اصل، در این جدل که همزمان … ادامه

فرانکو زفیرلی نقطه سرِ خط

برادر خورشید، خواهر ماه آرمان ریاحی: فرانکو زفیرلی مهم‌ترین هنرمند باقی‌مانده از نسل طلایی سینما و تئاتر ایتالیا بود که گاهی رمانتیستی واقع‌گرا می‌شد. چه آن‌که در  مشهورترین فیلم‌هایش حال و هوای نماها در عین پراحساس بودن، آکنده بود از جزئیاتی که نمی‌شد آن را جز در  یک اثر  رئالیستی دید. به یاد بیاوریم صحنه‌ی درخشان تعقیب و مبارزه‌ی پرتحرک میانه‌ی فیلم «رومئو و  ژولیت» را که به مرگی ناگهانی و ناخواسته می‌انجامد. مرگی که عشقی سوزنده را به خون … ادامه

پرویز بهرام و اسب‌هایی که با سواران‌شان رفتند

آرمان ریاحی: نقل است که روزی پرویز بهرام برای دفاع از متهمی به دادگاه رفته بود و آن‌جا این دیالوگ را بر زبان آورده بود: «جناب قاضی! خوب به چشمان این مرد نگاه کنید. آیا در نگاهِ این جوان برقِ نگاه یک مجرم را می‌بینید یا مردی‌ که گناهی از او سر نزده و با وجدان خویش در صلح است؟!» و قاضی همان‌جا و به‌سرعت متهم را تبرئه کرده بود و شاکیان را راضی… جادوی صدای پرویز بهرام این‌گونه در … ادامه

پله‌های لرزان جهان به روایتِ شاعرانه‌ی بی‌تا ملکوتی

تازه‌ترین مجموعه‌شعری که خوانده‌ام «پله‌های لرزانِ یوسف‌آباد» بی‌تا ملکوتی است. میانه‌ی چندان خوشی با شعرِ امروز ندارم، اما برخی شعرهای بی‌تا ملکوتی گیرم انداختند. من، به‌عنوانِ مخاطب، شیفته‌ی روایت‌ام در شعر. عاشقِ این‌که کلمه‌ها تصویرهای تازه بسازند، گاهی بو بدهند یا طعمی زیرِ زبان زنده کنند؛ تلخ یا شیرین. و «پله‌های لرزانِ یوسف‌آباد» برای من چنین بود. پاره‌هایی از شعرِ «مرز» (که بی‌تا ملکوتی مهاجر آن را برای پسرکش سروده است) من و تو از مرز گذشتیم شهرِ من از … ادامه

میرشمس‌الدین ادیب‌سلطانی استثنای آفرینش

هومن عباسپور: دکتر میرشمس‌الدین ادیب‌سلطانی پزشک، فیلسوف، ریاضی‌دان، منطق‌دان،‌ زبان‌شناس، موسیقی‌دان، نقاش، مترجم ایرانی است. این‌ها فقط برخی از مهارت‌ها و القاب اوست، ولی او پیش از هر چیز یک انسان والاست. در زندگی‌ام هیچ‌کس را در توانایی و درک حیرت‌انگیزتر از او ندیده‌ام. به قول استاد آذرنگ، ادیب‌سلطانی استثنای آفرینش است. اولین بار در اوایل دهه‌ی ۱۳۸۰ که میزبانش بودیم و می‌دانست که به شاهنامه علاقه‌مندم و از من پرسید آیا کلماتی هست که فردوسی، به ضرورت وزن، تغییرشان داده … ادامه

متنِ کاملِ بیانیه‌ی اعتراضیِ انجمنِ صنفیِ داستان‌نویسانِ تهران خطاب به وزیر ارشاد

جناب آقای دکتر صالحی وزیر محترم فرهنگ و ارشاد اسلامی با سلام متأسفانه باخبر شدیم در آستانه‌ی مهم‌ترین اتفاق حوزه‌ی نشر کشور، یعنی نمایشگاه بین‌المللی کتاب تهران، همچون سال‌های گذشته دستور عدم توزیع چند اثر داستانی (و البته غیرداستانی) در نمایشگاه داده شده است. چنین تصمیم‌هایی همواره یادآور خراش‌هایی است که هرکدام خاطره‌ای مخدوش از اراده‌هایی را به ذهن متبادر می‌کند که میل مفرطی به راندن نویسندگان از بین مردم دارد. بیش از همه‌ی این زخم‌ها ممیزی است که ریشه … ادامه

یک حلقه‌ی طلایی، شارلوت برونته و خیالاتِ محال

پرتو شریعتمداری: از جمله برنامه‌های تلویزیونیِ محبوب در انگلیس برنامه‌هایی هستند که در آن‌ها مردمِ عادی اشیایی کهنه و ظاهراً کم‌ارزش را که گاه از آباء و اجدادشان به ارث برده‌اند یا از عتیقه‌فروشی‌ها خریده‌اند یا به هر دلیل دیگری در اختیار دارند به عتیقه‌شناسان و کارشناسان نشان می‌دهند و آن‌ها ارزش تخمینی این اشیا را در همان برنامه به صاحب شیء می‌گویند. بسیاری از انگلیسی‌های مال‌دوست و چیزدورنریز اغلب در خانه‌هایشان از این نوع اجناس دارند و با هیجانِ … ادامه