تابع مهمل چیست؟

دکتر محمد جعفر ملک‌زاده: موضوع تابع مهمل، علاوه بر این‌که در ادبیات ایران مطرح است، موضوعی است که در زبان محاوره، همه با آن سر و کار دارند، اما متأسفانه کمتر بدان توجه شده است. همه‌ی اَشکال آن شناسایی و معرفی نشده و قواعد آن با همه‌ی سادگی تدوین نیافته است و، از همه مهم‌تر، به دلیل این بی‌توجهی و هم‌چنین به سبب مطالعه‌ی اندک در زمینه‌ی لغات عامیانه و واژه‌های محلی، بسیاری از ترکیباتی که در فرهنگ عامیانه به‌کار … ادامه

درخت بودن یا درخت نبودن

رضا شکراللهی: دم‌دست‌ترین و مشهورترین ضرب‌المثل‌های درختی که به ذهن‌تان می‌آید، چیست؟ درختِ «اگر» را کاشتند سبز نشد؟ درختِ «کاشکی» را کاشتند سبز نشد؟ درخت هرچه پربارتر، سرش خمیده‌تر؟ درخت تو گر بار دانش بگیرد، به زیر آوری چرخ نیلوفری را؟ کِرم از خودِ درخت است؟ چقدر خوب می‌شد، اگر مثل قدیم، درختان هرچه پربارتر می‌شدند، خمیده‌تر و افتاده‌تر هم می‌شدند. امروزه فروتنی و افتادگی کیلویی چند! چرخ نیلوفری را هم امروزه انگار فقط ثروت است که به زیر می‌آورد … ادامه

در باب مشغول‌الذمه با دنبه‌ی اضافه!

یاد روزگاری نه‌چندان دور به‌خیر که دست‌کم گاهی خلوت فکری و ذهنی هم داشتیم. الان دیگر ساعت چهار بامداد هم که چشم باز کنیم و کورمال موبایل‌مان را برداریم تا مثلاً ببینم ساعت چند است، انواع و اقسام تیرهای غیبِ خبر و تحلیل و مصیبت و جوک هم در همان بوق سگ بر مغزمان می‌نشیند و همان خلوتِ گاه‌به‌گاه هم را از کف‌مان می‌برد. در یکی از همین تیراندازی‌های کنج خلوت، دیدم دوستی نازنین پیام محسن مخملباف به فلان‌کسک را … ادامه

متن کامل نامه‌ی سرگشاده‌ی زنان مستندساز ایران درباره‌ی دختران خیابان انقلاب

رؤسای محترم قوای مقننه، مجریه، قضاییه و نمایندگان محترم مجلس شورای اسلامی؛ ما زنان مستندساز به اقتضای حرفه ‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌خود شاهد نابسامانی‌ها و کمبودهای فراوانی در حوزۀ زنان هستیم و همواره تلاش کرده‌ایم با حضور در سخت‌ترین موقعیت‌ها، انعکاس‌دهندۀ این مشکلات باشیم. اما اکنون به شدت از رفتارهای خشونت‌آمیزِ اِعمال‌شده بر زنانی که به شکلی مسالمت‌آمیز خواهان حجاب اختیاری و حق انتخاب پوشش هستند، خشمگین و آزرده‌خاطر هستیم. قانون و شرع به مجریان و ضابطان آن مجوز نداده است تا با … ادامه

از خبرهای ناپیدا

اصغر میری را پنج روز پیش تشییع کردند، در روستای شمس‌آباد عقدا، یک جایی دور و اطراف اردکان یزد. در سال ۱۳۶۱ در عملیات فتح‌المبین، که نتیجه‌ی آن آزادسازی بخش بزرگی از خاک خوزستان بود، مجروح شد و یک دستش را از دست داد و اسیر شد و سال‌ها اسارت کشید. داستان او اما تمام نشد. چندی پیش ترکش داخل سر اصغر میری حوصله‌اش سر رفت و راه افتاد، و او در ۵۳ سالگی به مرگ مغزی دچار شد. ولی … ادامه

گفت‌وگوی آرمان با محمدحسن شهسواری

سمیرا سهرابی: محمدحسن شهسواری (۱۳۵۰-بیرجند) نویسنده‌ای است که تلاش دارد برای اعتلای داستان و آن‌طور که خودش می‌گوید «داستان‌گفتن» و «داستان‌شنیدن» قدم‌هایی بردارد و قدم‌هایی نیز برداشته است. یکی از آن‌ها احیای رمان ژانر وطنی است که با «مرداد دیوانه» و چند اثر نویسنده جوان در نشر هیلا همراه شده و دیگری کتاب تئوری داستان‌ و فیلمنامه‌نویسی است که حاصل بیش از ده سال تدریس داستان اوست: «حرکت در مه»؛ تجربه‌ای که پیش از آن نویسنده‌های دیگری چون رضا براهنی، … ادامه

بزدل یا جِگراور؟

رضا شکراللهی: می‌خواستم، به‌مناسبت، درباره‌ی برخی فعل «خودکشی» بنویسم که همکرد آن «کردن» است نه «شدن»، و به‌تازگی انگار صورتِ مجهول‌اندرمعلومِ آن‌ هم به زبان فارسی راه پیدا کرده؛ اما دیدم، در این گردوغبار سیاست، بهتر است دستمال نبندم به سر روزنامه‌ای که درد نمی‌کند! این‌گونه بود که منِ دورازفوتبال، دست‌به‌تخمه‌، نشستم به تماشای مناظره‌ی علی کریمی و دبیرکل فدراسیون فوتبال، تا شاید تلخی اخبار روز را بشورد ببرد. مناظره‌ای بود بس داغ، و وقتی داغ‌تر شد که کارلوس کی‌روش … ادامه

حاتمی‌کیا، اوج و بازی تاج‌وتخت در صداوسیما

علی قنواتی: حاتمی‌کیا اعتراض را با حمله به تلویزیون شروع کرد اما روی سن کنترلش را از دست داد و آخرش به هیئت داوران هم پرید. مخاطب اصلی این شورش تلویزیون بود نه سینما. این کوس رسوایی گروه‌های رقیب در صداوسیما بود که بر پرده‌ی اختتامیه جشن‌واره فیلم فجر اکران شد. قبلا در رشته‌توییت «بازی تاج‌وتخت در صداوسیما» گفتم ۴ گروه رقیب این سازمان را ملوک‌الطوایفی اداره می‌کنند و عدم توانایی آن‌ها در گفت‌وگو با یک‌دیگر، این سازمان بزرگ را … ادامه

مزخرفات فارسی و فعل اخلاقیِ نوشتن

آرمان ریاحی: این‌که بگوییم یا بنویسیم «فارسی شکر است»، به تنهایی دردی از رنج‌هاى این زبان قدرت‌مند نمی‌کاهد. این جمله‌ی خبری الزام‌هایی با خود به همراه می‌‌آورَد که مجبور می‌شویم قاعده‌هایش را هم بشناسیم و به‌شان دهان‌کجی نکنیم. فارسی را فارس زبان‌ها نوشته‌اند و با آن سخن گفته‌اند. همان‌ها این «عروس هزارساله» را تا این‌جا آراسته‌اند، آن‌قدر که امروز فارسی را به لحاظ تعداد واژه‌ها، تنوّع در ضرب‌المثل و غنای ادبیّاتش از مهمّ‌ترین زبان‌های جهان دانسته‌اند. کم‌تر زبانی در جهان … ادامه