درخشش ابدیِ یک ذهنِ زیبا این نوشتار به‌قلم دکتر پرتو مهدی‌فر گذری است کوتاه بر زندگی ایران درودیدر قالب کهن‌الگوها (آرکی‌تایپ)‌های سفر قهرمان و فرایند تفرّد از میان انبوه ظرفیت‌های تحقق‌نایافته در جوامع بشری، معدود افرادی قادر به عبور از مرزهای زیستِ عمومی و تحققِ «فردیت» خویش‌ هستند؛ کسانی که خود بخشی از راه‌حل‌های جهان‌‌‌اند وقتی‌ جماعت کثیری، شبیه صورت‌مسئله‌‌‌های گنگ، سرگرم سطح ناقصی از «بودن» شده‌اند. این نوادر تمامِ چیزی‌اند که می‌توانسته‌اند باشند، زیرا «خویش» را از خود و … ادامه

تازگی نسخه‌ای جدید از فرهنگ گزیده‌ی شاهنامه، همان‌که اهل ادبیات به‌نام «واژه‌نامک» عبدالحسین نوشین می‌شناسندش، منتشر شده است، با تصحیح و تحقیق و افزوده‌های سید علی ملکوتی. اجل مهلت نداد تا عبدالحسین نوشین خود شاهد انتشار واژه‌نامک باشد؛ پس از مرگش در ۶۶ سالگی در سال ۱۳۵۰ واژه‌نامک را پرویز خانلری در انتشارات بنیاد فرهنگ ایران چاپ کرد و چاپ دوم آن هم همان سال به‌کوشش مصطفی شهابی در انجمن آثار ملی منتشر شد. ابوالفضل خطیبی، که سرشناس است و … ادامه

ذکرِ بر دار کردنِ آزادی سمیه مهرگان: حصر و زندان دو کلمه‌ای هستند که تا پیش از جهانِ مدرن، در تاریخ ایران و جهان، به‌طور فراوان کاربرد داشتند. عصر عصرِ پادشاهی بود و حصر و زندان برای شاهزاده‌ها یا پیامبرانی که ممکن بود برای حاکمان یا حکومت‌ها خطرآفرین باشند، بهترین مکان برای مرگِ تدریجی و فراموشی ابدی؛ البته اگر از اعدام یا کور شدن جان به ‌در می‌بردند. مشخص نیست اولین زندانی که اثری از درونِ آن به بیرون سرایت … ادامه

میکیس تئودوراکیس در حدفاصل عشق و سیاست آرمان ریاحی: میکیس تئودوراکیس (۱۹۲۵ – ۲۰۲۱) زندگی پرماجرایی داشت. او در زمانه‌ای می‌زیست که سیاست روی خشن خود را با ایدئولوژی‌های فراگیر در پهنه‌ی تمدن بشری گسترده بود و آدمیان نه فقط بر سر مناعِ کمیابِ ثروت و قدرت که برای اعتقادشان جان می‌دادند و جان می‌ستاندند، بدون حسِ ترحم یا ذره‌ای پشیمانی از قتل‌عام یا ترور سیاسی، در زمانه‌ای که هیتلر و موسولینی و فاشیسم و نازیسم نفسِ غرب اروپا را … ادامه

حبیب حسینی‌فرد: حرفه‌ی اصلی سلین طبابت بود و با هزینهٔ اداره‌های مرتبطِ شهر پاریس در محلات فقیرنشین به مداوای بیماران مفلس و بی‌نیاز می‌پرداخت. اسم اصلی‌اش هم لویس- فردیناند دتوش بود، ولی به نویسندگی که روی آورد فامیل سلین را بر خود گذاشت. سال ۱۹۳۲ با اولین کتابش با عنوان «سفر به انتهای شب» به شهرت و محبوبیت رسید؛ رمانی که از سنت داستان‌نویسی متعارف گسست، نویسنده‌اش برنده‌ی جایزه‌ی گنکور شد و به‌لحاظ سبک و نوع روایت بر نسل‌های بعدی … ادامه

خوابگرد: رمان مفصل و چندجلدی ایران‌شهر نوشته‌ی محمدحسن شهسواری اثری نیست که بتوان به‌سادگی درباره‌اش حرف زد و نوشت. قصه‌ی این رمان از قرن دوازدهم خورشیدی شروع می‌شود و با پی‌گیری چندین شخصیت و خانواده، به شروع جنگ و خرمشهر می‌رسد. اما آرمان ریاحی در این یادداشت مبسوطِ حدودِ ۵۵۰۰ کلمه‌ای توانسته، تا جایی که می‌شده، حق مطلب را ادا کند. خواندنِ این یادداشت برای آن‌ها که رمان ایرانشهر را خوانده‌اند، راهگشای برخی ظرائف است و برای آن‌ها که هنوز … ادامه

آریامن احمدی: چه کسی می‌تواند از یاد برده باشد روزی که خرمشهر آزاد شد، تابلوِ «به خرمشهر خوش آمدید» را با تابلوی «به خرمشهر خوش آمدید، جمعیت: ۳۶ میلیون نفر» عوض کردند! و امروز خوزستان، مثل آن سال‌های جنگ، ۸۳ میلیون نفر شده است. پس از چهار دهه، خوزستان از ناکارآمدیِ مدیران و مسئولان جمهوری اسلامی به جایی رسیده که هورالعظیم و کارون، به‌دنبالِ زاینده‌رود و دریاچه‌ی ارومیه و بختگان و جازموریان و هامون و… در دیگر جاهای ایران خشک … ادامه