زیگمونت باومن و اپیدمی بازگشت به گذشته

حبیب حسینی‌فرد: کتاب رتراوتوپیا (Retrotopia)، اثر زیگمونت باومن، فیلسوف و جامعه‌شناس فقید انگلیسی- لهستانی در ژانویه‌ی گذشته و ده روزی پس از مرگ او، در بریتانیا انتشار یافت. حالا چند هفته‌ای است که نسخه‌ی آلمانی این کتاب هم به بازار آمده و قابل پیش‌بینی بود که با استقبال خوبی هم روبرو شود. باومن در این … ادامه

دیوار اندوه یا دیوار عبرت یا دیوار تکرار؟

آیا دیوار اندوه شکاف‌ها را پر می‌کند؟ دیواری است به درازای ۳۰ متر و بلندای ۶ متر. ۵۰۰ فیگور انسانی فاقد بینی و دهان و چشم، در آن جا داده شده تا نمادی از صدها هزار نفری باشد که قربانی جنایات دوران استالین شدند، از بلشویک‌های نسل اول تا هنرمندان و نویسندگان و دگراندیشان و … ادامه

جنگ و صلح واژگان

حبیب حسینی‌فرد: از سال ۱۹۸۹ دو گروه از زبان‌شناسان کره‌ی شمالی و کره‌ی جنوبی دست‌اندرکار تهیه‌ی یک فرهنگ واژگان زبان کره‌ای هستند. کار به دو دلیل تا کنون به پایان نرسیده، به‌رغم آن‌که ۳۰۰هزار واژه جمع‌آوری شده است. یک دلیل، تنش‌های سیاسی گاه و بی‌گاه میان دو کشور است که دیدار دو گروه زبان‌شناس را … ادامه

ادعای نیمه‌پیامبری هولبک، رمان‌نویس فرانسوی!

حبیب حسینی‌فرد: میشل هولبک، نویسنده‌ی فرانسوی و خالق رمان جنجال‌انگیز «تسلیم»، اخیراً جایزه‌ی فرانک شیرماخر آلمان را دریافت کرد. هولبک در رمان تسلیم (Soumission)، سال ۲۰۲۲ فرانسه را تصویر می‌کند که در انتخابات ریاست جمهوری، یک نامزد مسلمان با نامزد حزب افراطی جبهه ملی به دور دوم می‌روند و همه‌ی احزاب چپ و راست برای … ادامه

آن ایرانی

حبیب حسینی‌فرد: الکساندر ایلیچوسکی (Alexandre Ilitchevski) گرچه حالا در تل‌آویو زندگی می‌کند، از نویسندگان نامدار معاصر روسیه به شمار می‌رود و طرفه این که در ویکپیدیای انگلیسی در باره‌ی او چیزی یافت نمی‌شود. آثارش اما به فرانسوی و آلمانی برگردانده شده‌اند و در فرانسه، ترجمه‌ی هشتمین رمان او، یعنی «آن ایرانی»، جایزه‌ای را هم برده … ادامه

لازم است بعضی مواقع امتناع کنیم

حبیب حسینی‌فرد: گفته بود که کتاب‌هایش همه درباره‌ی کتاب هستند؛ اگر استراوس کان می‌بود، کتاب‌هایش درباره‌ی سکس بود و اگر برلسکونی، درباره‌ی پول. در توصیف اشیا و جزئیات و رفتارها، دستی توانا داشت. و توصیه می‌کرد که برای نویسنده‌شدن، ابتدا باید پارودی یا «نقیضه‌نویسی» از آثار معروف را فرا گرفت. می‌گفت که لازمه‌ی نقیضه‌نویسی، تقلید … ادامه

نان هم دیگر نان نام ندارد

حبیب حسینی‌فرد: هانا آرنت (۱۹۰۶ آلمان ـ ۱۹۷۵ آمریکا) عمدتاً به خاطر آثارش در زمینه‌ی فلسفه‌ی سیاسی یا گزارش‌هایی که از محاکمه‌ی آدولف آیشمن در اسرائیل انتشار داد یا عشقش به مارتین هایدگر شهره است، ولی شعرگفتن او هم موضوع پنهان و ناشناخته‌ای نبوده. بخشی از شعرها البته در نامه‌های او به هایدگر یا در … ادامه

نوبل ادبیات برای نویسنده‌ی درگیر سیاست

نوبل ادبیات را امسال به سوتلانا آلکسیه‌ویچ (Svetlana Alexievich) دادند، به خاطر «روایات چندصدایی‌اش که مظهر محنت و شجاعت در روزگار معاصر است.» سوتلانا آلکسیه‌ویچ ۶۷ ساله‌ است و اهل بلاروس، دو سال پیش جایزه‌ی صلح ناشران آلمان را گرفت و هم‌چون برتراند راسل و وینستون چرچیل، نوبل ادبیات را بیشتر به خاطر آثار غیرداستانی برنده شده … ادامه