«توسط»؛ ویرانگر زبان فارسی

خوابگرد: وقتی دایره‌ی لغات روزنامه‌های ما، آن‌طور که هفت سال پیش در نتیجه‌ی یک پژوهش اعلام شد، کم‌تر از ۷۰۰ کلمه باشد، کافی ست «توسط» را هم از یک روزنامه‌نگار نامسلط به زبان فارسی بگیری تا رسماً فلج شود! کلمه‌ای که امروزه به جای هر حرف اضافه‌ی دیگری از جمله «با» و «از» و «در» … ادامه

شلخته‌نویس‌ها زبان فارسی را می‌خورند؟

الناز محمدی: «اصلاً» که می‌شود «اصن» و «وضعیتی» که می‌شود «وعضی». این واژه‌های درگذشته ناآشنا حالا با تعداد زیادی از واژه‌های دیگر به آشناترین و پرکاربردترین واژگانی تبدیل شده‌اند که ایرانی‌های عضو شبکه‌های اجتماعی و شبکه‌های پیام‌رسان تلفن‌های همراه از آن‌ها استفاده می‌کنند و آن‌ها را حتا در متن‌های رسمی بیرون از فضای مجازی هم به … ادامه

واحد شمارش چرکِ کف دست!

پول چرک کفِ دست است، ولی نمی‌دانم چرا آدمِ چرکو، تودل‌بروتر و معتبرتر از آدم پاکیزه و پاک‌دست است! عینِ منِ دست‌تمیز اما بی‌اعتبار که می‌خواهم خلاصه‌داستانِ پدرجدِّ واژه‌‌های تومان و ریال و روزگارِ معنایی واحد پول ایران در دوره‌های گوناگون را برای‌تان بنویسم. از اولین واحد پول ایرانی و دوران هخامنشی که بگذریم، رواج … ادامه

نوشتن به سبکِ دایناسورها!

شاید این جوک تلگرامی به شما هم رسیده باشدکه کسی از دوستش می‌پرسد: قبراق درست است یا غبراغ یا غبراغ یا غبراق؟ و دوستش جواب می‌دهد: Ghebragh املای این کلمه که ریشه‌ی ترکی دارد و به معنای چابک و چست و چالاک است، هم به صورت غبراق ضبط شده، هم قبراق و هم غبراغ. اما … ادامه

مترجم خائن است؟

حبیب حسینی‌فرد: جزوه‌ی کوچک «نامه‌ به یک شاعر جوان» نوشته‌ی ویرجینیا وولف، بعد از ۸۳ سال اخیراً به آلمانی هم ترجمه شده و در اختیار کتابخوانان قرار گرفته است. ترجمه (یا شاید هم یکی از ترجمه‌های) این جزوه به فارسی، سال ۱۳۸۵ در نشریه بخارا منتشر شد. وولف این جزوه را به درخواست شاعر جوانِ … ادامه

لفت دادن در یک ثانیه!

خانم، لفت نده. به نظرم رودرواسی نکن و لفت بِده. خب لفت می‌دادی، خلاص. فلانی شاکی شد، خیلی سریع لفت داد! مگر می‌توان هم لفت داد، هم خیلی سریع این کار را کرد؟ این روزها، بله. چون «لفت دادن» این روزها فعل جدیدی ست که از دلِ معاشرت‌های مجازی در انواع گروه‌های واتس‌آپی و تلگرامی … ادامه

دست مریزاد یا پس مریضاد؟

در روزگار قدیم که زبان فارسی فقط قلمروِ شاعران و ادیبان بود و مثل امروز نبود که همه و همه از صبح تا پاسی از شب به نوشتنِ انواع پیام‌ها بر در و دیوار سایت‌ها و شبکه‌ها و موبایل‌ها و تبلت‌هایشان مشغول باشند، بعضی فعل‌ها را به صورت دعایی می‌نوشتند. مثلاً حافظ می‌نوشت: ساقیا آمدن … ادامه

دمار روزگار یعنی دقیقاً کجای روزگار؟

کمتر کسی هست که روزی به کسی وعده نداده باشد دمار از روزگارش درمی‌آورد. کلاً دست به تهدیدمان خوب است. البته بیشتر وقت‌ها هیچ غلطی هم نمی‌کنیم یا بهتر است بگویم نمی‌توانیم بکنیم، ولی همین که سر طرف داد می‌کشیم «دمار از روزگارت درمی‌آورم» دل‌مان خنک می‌شود. حالا این‌که بعضی‌ها کینه‌جوتر از بیشتر ما هستند … ادامه

نخستین پیشنهاد جامع آوانگاری زبان فارسی

خوابگرد: زبان فارسی هم به‌عنوان جزیی از فرهنگ و تمدن ایرانی ، سیری قهقرایی داشته و اگر نبود همت نویسندگان و روشنفکران بی‌مزد و منت ، همین لاشه‌ی باقی‌مانده از زبان فارسی هم تکه‌پاره می‌شد و چیزی نمی‌ماند از آن همه توانمندی و زایش و… اکنون که جایی مثل فرهنگستان زبان فارسی ، کارش شده … ادامه